Alergolog Gdańsk

Alergologia to dziedzina medycyny koncentrująca się na diagnozowaniu i leczeniu schorzeń wywoływanych przez nadmierną, nieprawidłową reakcję układu immunologicznego na czynniki zewnętrzne, zwane alergenami. Substancje te u osób zdrowych nie wywołują żadnych objawów, natomiast u pacjentów z nadwrażliwością prowadzą do stanów zapalnych. Specjalista ten posiada wiedzę z zakresu immunologii klinicznej, pulmonologii, dermatologii oraz laryngologii, co pozwala na holistyczne podejście do procesów chorobowych.

Wizyta, którą przeprowadza alergolog w Gdańsku, obejmuje rozpoznawanie mechanizmów powstawania alergii, które dzielą się na:

• zależne od przeciwciał IgE (reakcja natychmiastowa, np. wstrząs anafilaktyczny);
• niezależne od przeciwciał IgE (reakcja opóźniona, często komórkowa, np. wyprysk kontaktowy).

Lekarz tej specjalizacji zajmuje się pacjentami w każdym wieku, choć specyfika chorób alergicznych często wymaga odmiennego podejścia w przypadku niemowląt, dzieci starszych i osób dorosłych.

Spektrum schorzeń leczonych w poradniach alergologicznych jest szerokie i dotyczy wielu układów organizmu. Do najczęściej diagnozowanych jednostek chorobowych należą:

• astma oskrzelowa: przewlekłe zapalenie dróg oddechowych objawiające się świszczącym oddechem, dusznością i kaszlem;
• alergiczny nieżyt nosa (katar sienny): wywoływany przez pyłki roślin, roztocza kurzu domowego lub sierść zwierząt;
• atopowe zapalenie skóry (AZS): przewlekła dermatoza przebiegająca ze świądem i suchością skóry;
• pokrzywka: ostra lub przewlekła reakcja skórna z charakterystycznymi bąblami;
• alergie pokarmowe: niepożądane reakcje na białka mleka krowiego, jaja, orzechy, ryby i inne produkty;
• alergie na jad owadów błonkoskrzydłych: pszczół, os i szerszeni;
• alergie kontaktowe: reakcje na metale (np. nikiel), konserwanty czy barwniki;
• nadwrażliwość na leki: w tym niesteroidowe leki przeciwzapalne i antybiotyki.

Reakcje alergiczne mogą manifestować się w różny sposób, w zależności od drogi wniknięcia alergenu oraz indywidualnych predyspozycji pacjenta. Konsultacja w gabinecie alergologicznym jest wskazana, gdy występują nawracające lub przewlekłe dolegliwości ze strony układu oddechowego, skóry lub przewodu pokarmowego.

Do objawów sugerujących tło alergiczne należą:

• ze strony układu oddechowego: wodnisty wyciek z nosa, salwy kichania, świąd nosa, przewlekły kaszel bez cech infekcji, duszność, uczucie ucisku w klatce piersiowej, świszczący oddech;
• ze strony oczu: zaczerwienienie, łzawienie, świąd spojówek, obrzęk powiek;
• ze strony skóry: wysypka, bąble pokrzywkowe, silny świąd, suchość skóry, zmiany wypryskowe w zgięciach łokciowych i kolanowych;
• ze strony układu pokarmowego: bóle brzucha, biegunki, wymioty, kolki (zwłaszcza u niemowląt) występujące po spożyciu określonych pokarmów;
• objawy ogólnoustrojowe: nagłe osłabienie, spadek ciśnienia tętniczego, obrzęk naczynioruchowy (opuchlizna warg, języka, krtani) – są to stany mogące zagrażać życiu.

Sezonowość dolegliwości, czyli ich występowanie w określonych porach roku (np. wiosną podczas pylenia drzew), jest silnym sygnałem wskazującym na konieczność wizyty u specjalisty, jakim jest alergolog w Gdańsku.

Podstawą procesu diagnostycznego jest precyzyjny wywiad lekarski. Lekarz pyta o czas wystąpienia objawów, okoliczności ich nasilania się, występowanie chorób alergicznych w rodzinie oraz środowisko pracy i życia pacjenta. Po badaniu przedmiotowym (osłuchaniu płuc, ocenie skóry i błon śluzowych) zlecane są odpowiednie badania dodatkowe.

Diagnostyka alergologiczna obejmuje:

• punktowe testy skórne (PTS): polegają na nałożeniu roztworów alergenów na skórę przedramienia i delikatnym nakłuciu naskórka;
• naskórkowe testy płatkowe (NTP): służą do wykrywania alergii kontaktowej, plastry z haptenami nakleja się na plecy na 48 godzin;
• badania z krwi: oznaczenie stężenia całkowitego IgE oraz swoistych przeciwciał IgE (sIgE) dla konkretnych alergenów, a także nowoczesna diagnostyka molekularna (np. test ALEX), pozwalająca na określenie uczulenia na konkretne komponenty białkowe;
• spirometria: badanie czynnościowe układu oddechowego, niezbędne w diagnostyce i monitorowaniu astmy;
• próby prowokacyjne: podanie podejrzanego alergenu (donosowo, doustnie) w warunkach kontrolowanych, najczęściej szpitalnych.

Właściwe przygotowanie do konsultacji wpływa na wiarygodność przeprowadzanych testów. Jeśli planowane są testy skórne, pacjent musi odstawić leki przeciwhistaminowe oraz wapno na 7 do 14 dni przed wizytą (dokładny czas zależy od rodzaju przyjmowanego preparatu). Nie należy przerywać stosowania leków wziewnych na astmę, chyba że lekarz zaleci inaczej.

Na wizytę u alergologa w Gdańsku należy zabrać:

• dokumentację medyczną z poprzednich leczeń i hospitalizacji;
• wyniki dotychczasowych badań (krwi, RTG klatki piersiowej);
• spis przyjmowanych leków;
• w przypadku podejrzenia alergii pokarmowej – dzienniczek żywieniowy, w którym notowane były spożywane posiłki i reakcje organizmu.

W dniu badania skóry nie należy smarować przedramion (lub pleców w przypadku testów płatkowych) balsamami ani maściami leczniczymi, w tym sterydowymi.

Leczenie chorób alergicznych jest procesem wielotorowym. Pierwszym krokiem jest profilaktyka, czyli unikanie kontaktu z alergenem (karencja), co w przypadku alergenów powietrznopochodnych bywa trudne. Dlatego alergolog w Gdańsku wdraża farmakoterapię objawową (leki przeciwhistaminowe, glikokortykosteroidy miejscowe i ogólne, leki antyleukotrienowe) oraz leczenie przyczynowe.

Najważniejszą metodą przyczynową jest immunoterapia swoista, potocznie zwana odczulaniem. Polega ona na podawaniu pacjentowi stopniowo wzrastających dawek alergenu (w formie iniekcji podskórnych lub tabletek/kropli podjęzykowych) w celu wywołania tolerancji immunologicznej. Proces ten trwa zazwyczaj od 3 do 5 lat i pozwala na znaczną redukcję objawów oraz zmniejszenie ryzyka rozwoju astmy oskrzelowej.

Alergolog ściśle współpracuje z innymi specjalistami, w tym dermatologiem (w przypadku chorób skóry), laryngologiem (w przypadku polipów nosa i przewlekłego zapalenia zatok) oraz pulmonologiem.